Διερεύνηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της διασυνοριακής περιοχής μέσω μιας ψηφιακής βιβλιοθήκης και προφορικών πηγών
Το έργο EXPLORAL βασίζεται στο επιτυχημένο έργο Balkaneana που χρηματοδοτήθηκε στο πλαίσιο του διασυνοριακού προγράμματος IPA «Ελλάδα – Αλβανία 2007-2013», το οποίο παρήγαγε μια πολυτροπική ψηφιακή βιβλιοθήκη με περιεχόμενο από τη Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη της Κόνιτσας και τη Δημοτική Βιβλιοθήκη της Gjirokastra.
Ο γενικός στόχος είναι διττός: (i) η μετατροπή των Βιβλιοθηκών σε σημείο αναφοράς για όλους τους τουρίστες που επισκέπτονται τη διασυνοριακή περιοχή και (ii) ο εντοπισμός και η προώθηση της κοινής κληρονομιάς των διασυνοριακών περιοχών ενδιαφέροντος μέσω της μελέτης και ανάλυσης της προφορικής ιστορίας και παράδοσης και της σύνδεσής της με το γραπτό περιεχόμενο.
Το EXPLORAL περιλαμβάνει την ανάπτυξη μιας εφαρμογής για κινητές συσκευές (mobile app) που περιλαμβάνει διαδραστικές πληροφορίες σε χάρτη της ευρύτερης συνοριακής περιοχής. Οι πληροφορίες θα παρέχονται στον χρήστη επιλέγοντας ένα σημείο ενδιαφέροντος (π.χ. ένα οικοδομικό τετράγωνο, μια πλατεία, έναν δρόμο ή ακόμη και ένα κτίριο ή άλλο πολιτιστικό μνημείο ή μνημείο φυσικής κληρονομιάς). Ο διαδραστικός χάρτης θα συνδεθεί με το περιεχόμενο από προφορικές πηγές και το ήδη ψηφιοποιημένο υλικό από τα Βαλκανιάνα, που θα έχει ως αποτέλεσμα μια εφαρμογή με υψηλό πολιτιστικό, εθνογραφικό και τουριστικό ενδιαφέρον. Έτσι, αυτή η σύνδεση των τουριστικών πληροφοριών με πολύτιμες πληροφορίες που αποκτήθηκαν από προφορικές και γραπτές πηγές, θα έχει ως αποτέλεσμα να μετατραπεί η Βιβλιοθήκη, στη φυσική ή ψηφιακή της μορφή, σε σημείο αναφοράς για όλους τους τουρίστες της περιοχής.
Οι τελικοί χρήστες θα μπορούσαν να χωριστούν σε: (α) τουρίστες, οι οποίοι θα είναι εφοδιασμένοι με μια εφαρμογή για κινητά, προκειμένου να αποκτήσουν βαθιά γνώση για την περιοχή και να εξοικειωθούν όχι μόνο με τα αξιοθέατα, αλλά και με την πολιτιστική και ιστορική κληρονομιά, να αισθάνονται περισσότερο σαν ντόπιοι, όταν επισκέπτονται τη διασυνοριακή περιοχή. (β) Οι επισκέπτες των συμμετεχουσών Βιβλιοθηκών θα μπορούν να επωφεληθούν από τις ανακαινισμένες υποδομές και υπηρεσίες, καθώς και από το Δίκτυο Βιβλιοθηκών EXPLORAL και το σύστημα διαδανεισμού που ενσωματώνει. (γ) Χρήστες που θέλουν να έχουν εξ αποστάσεως πρόσβαση στο ψηφιακό περιεχόμενο των Βιβλιοθηκών, προκειμένου όχι μόνο να διαβάσουν ένα ηλεκτρονικό βιβλίο, αλλά να αποκτήσουν σε βάθος γνώσεις για τη διασυνοριακή περιοχή ενδιαφέροντος και το πολιτιστικό, ιστορικό και εθνογραφικό της πλαίσιο. Οι χρήστες αυτοί θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν άτομα που κατάγονται από την περιοχή και θα ήθελαν να ανατρέξουν στις μνήμες και το παρελθόν τους, καθώς και ερευνητές και ιστορικούς που θέλουν να αξιοποιήσουν το περιεχόμενο που αποκτάται μέσω προφορικών πηγών για να μελετήσουν τον κοινό πολιτισμό και την ιστορία της περιοχής.
Ωστόσο, οι δικαιούχοι της λύσης EXPLORAL περιλαμβάνουν επίσης τους ταξιδιωτικούς πράκτορες και τους τουριστικούς πράκτορες, καθώς και τους επαγγελματίες του τουρισμού εν γένει. Αυτοί θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν την εφαρμογή EXPLORAL για κινητά και να παρέχουν διασυνοριακά τουριστικά πακέτα στους πελάτες τους, με στόχο τον πολιτισμό ή την ιστορία, αναδεικνύοντας την κοινή κληρονομιά και τους πόρους και πιθανώς τις κοινές μνήμες των τοπικών πληθυσμών για ιστορικά ή πολιτιστικά γεγονότα.